|
Nova Pazova je naselje u opštini Stara Pazova u Sremskom okrugu 25 km zapadno od Beograda, koji pripada opštini Stara Pazova. Prema popisu iz 2002. bilo je 18214 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 16016 stanovnika). Nova Pazova je poznata po razvijenoj tzv. maloj privredi, tačnije malim samostalnim zanatskim radnjama koje su se otvarale još u staroj Jugoslaviji sredinom 50-ih godina. Nova Pazova ima infrastukturno uređenu industrijsku zonu koja ima veoma zanimljiv položaj jer se nalazi na magistralnom putu Beograd - Novi Sad, pored nje prolazi železnička pruga, a u njenoj blizini je i autoput M-35. Nova Pazova, je po veličini, drugo naselje u Staro-pazovačkoj Opštini, a takđe i naselje sa izuzetno malim atarom, svega 17,89 km2. Ovde je 1981.godine živelo 15.488 stanovnika ili 865,7 stanovnika na kilometar kvadratni. Aritmetička gustina naseljenosti je devet puta veća od pokrajinskog proseka. Atar Nove Pazove graniči na severu sa atarom Starih Banovaca, na istoku sa atarom Novih Banovaca, na jugu sa atarom Batajnice i na zapadu sa atarom Vojke. Kroz naselje prolazi auto-put Beograd - Novi Sad, a zapadnom periferijom mesta pruga istog pravca. Atar Nove Pazove leži na dve geomorfološke celine, na lesnoj zaravni, koja zahvata istočni deo i lesnoj terasi, koja zahvata zapadni deo ovog područja. Granica između ove dve sredine teško je uočljiva jer je veoma postepena i bez izrazitijih morfoloških znakova. Idući od istoka prema zapadu, na terenu se može zapaziti da su mikrooblici kao što su lesne vrtače sve ređi i ređi, a freatska izdan u bunarima sve plića. Analizom lesa u istom pravcu zapaža se da je on sve naglinjeniji tako da od tipskog prelazi u akvatičan. Atar Nove Pazove je vrlo mali čak isuviše mali za tako veliko mesto. Njegov čitav istočni deo zauzima aerodrom, a severozapadni naselje. Samo najmanji, jugozapadni deo je poljoprivredno zemljište. Normalno je da stanovništvo ovog mesta koristi i okolne površine iz susednih atara pa je čak i krajnji zapadni deo naselja sa železničkom stanicom izgradjen u ataru Vojke. Od hidroloških objekata na ovom području ima samo nekoliko manjih kanala i jamura od kojih su najveće jedna na južnoj, a druga na severnoj periferiji naselja. Istočni deo atara pokrivaju livadske crnice karbonatne a zapadni i sve poljoprivredne površine, černozem sa znacima oglejavanja. Geoloske prilike: Panonska masa izdvojila se kao posebna celina kada se krajem oligocena ( 30.000.000 godina ) izdizanjem okolnih planina - Alpa, Karpata i Dinarida, izdvojio deo unutrašnjeg mora koje je V. Laskarev nazvao Paratetis, i formirao manju celinu, Panonsko more.
Dno Panonskog mora činile su stene koje potiču iz najstarijih geoloških epoha:Škrljci, gnajsevi, filiti, dijabazi, tufovi, krečnjaci, magma i mlađe stene ( konglomerati, glinci, prescari, krečnjaci, dolomiti i flis ). Ove serije debele su preko 3.000 metara. Prilikom hercinskog i alpijskog nabiranja panonska masa ponašala se kao rezistentna, bočni pritisci su je razlomili, pri tome pojedine delove izdigli a pojedine spustili. Na taj način je na njoj stvoreno nekoliko uzvišenja horst-ova i depresija između njih. Na području Srema nalaze se horts Fruška Gora i južno od njega takozvana savska depresija ( 3,43-53 ). Nakon alpijskog nabiranja, tokom čitavog neogena, ovo područje pokrivaju mora, jezera ili bare. Usled stalnih promena u refelju Nizije i okolnih planina menjao se oblik vodenih površina, salinitet vode i veze sa okolnim morima. Sve to dovodi do krupnih promena kod biljnog i životinjskog sveta i u formiranju geoloških slojeva na dnu basena.
Tokom neogena u Panonskom basenu talože se krečnjaci, šljunak, pesak, konglomerati, gline i lapori. Ove serije prekrivaju starije formacije i na pojedinim mestima dostižu debljinu i do 4.000 m.
U narednoj geološkoj fazi, diluvijumu, koji je počeo pre priblizno 2.000.000 godina, Panonska nizija je kopno. Tada nastaju značajne klimatske promene. Smenjuju se zahlađenja - ledena doba i topliji periodi - međuledena doba. Iz poslednje neogene jezerske faze ovde su ostala brojna manja jezera, bare, močvare i velike reke koje su se slivale sa okolnih planina. Tekle su po starom jezerskom dnu i često menjale korita. Tokom diluvijuma stvaraju se u Niziji nove geološke formacije koje prekrivaju neogene sedimente. To su nanosi vetrova - pesak i les i nanosi reka - pesak, šljunak i glina.
U najnovijoj geološkoj fazi - aluvijumu, preovlađuju taloženje rečnih nanosa u užoj ili široj zoni oko rečnih korita.
Na osnovu geološke građe nekih lokaliteta i podataka dubokih bušotina moguće je donekle rekonstruisati strukturu stare panonske mase i novijih geoloških formacija.
Na profilu pravca zapad-istok između Šida i Vojke sačinjenom na osnovu podataka osam bušotina, konstatovane su dve depresije i dva praga. Depresija je kod Šida, duboka 2.064 m i kod Prhova, duboka 1.201 m. Pragovi su kod Rume na dubini od 1.115 m i kod Golubinaca, na dubini od 995 m ( do neogene podloge ). Vertikalna rezuđenost neogene podloge na ovom profilu znatna je i visine variraju za 1.070 m ali do topografske površine paludijski i kvartarni slojevi pogotovo u potpunosti otklanjaju ove visinske razlike tako da su nulte tačke ovih bušotina međusobno vertikalno udaljene tek 25 m. I ovaku minimalnu razliku u velikoj meri je uslovio egzogeni reljef. Na profilu se vidi da su na pojedinim mestima neki stariji slojevi prekinuti ( sarmat, donji miocen, mezozoik ) što ukazuje na činjenicu da je ovde verovatno dolazilo do pomeranja obalskih linija i da su se nad ovom teritorijom često smenjivali maritimni i kontinentalni periodi.
Geološki profil sever-jug znatno je jednostavniji. Na Fruškoj Gori starije formacije su blizu površine, a često su i ogolicene. Prema jugu one tonu pod neogene sedimente i najdublje su na liniji Sremska Mitrovica - Vojka. Južno od ove linije dubina se smanjuje tako da su južno od Save blizu površine, a na nekim lokalitetima ogolicene.
Geološka karta R Srbije, razmera 1:500.000, izdvaja na teritoriji opštine Stara Pazova samo dve geološke formacije postale tokom diluvijuma i jednu tokom alivijuma:
-les,
-lesoidne gline i barski les
-aluvijalni nanos
|
Upoznajte Novu Pazovu 
